Yabancılar İçin Türkiye'de Evlilik: Hukuki Şartlar ve Belgeler, 2026 Rehberi

Yabancılar Türkiye'de hangi makam önünde evlenebilir?

Türkiye'de geçerli evlilik, yalnızca yetkili evlendirme memuru önünde kıyılan resmî nikâhla kurulur. Eşlerden biri yabancıysa belediye evlendirme memurlukları ve nüfus müdürleri yetkilidir (Evlendirme Yönetmeliği m. 12). Evlilik, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ve ona dayanan Evlendirme Yönetmeliği ile düzenlenir.

Çift, taraflardan birinin oturduğu yerin evlendirme memurluğuna birlikte başvurur. Yabancının Türkiye'de kayıtlı adresi olmasa da beyan ettiği adres esas alınır. Bu yüzden İstanbul'a kısa süreliğine gelen çift, kaldığı ilçenin belediyesine başvurabilir. Beşiktaş Belediyesi gibi bazı belediyelerde başvuru önce çevrim içi yapılır; belgelerin asılları randevu günü sunulur.

Dinî tören veya düğün kutlaması tek başına evlilik doğurmaz. Resmî nikâhtan önce dinî tören yapılmasını cezalandıran hüküm, Anayasa Mahkemesinin 27 Mayıs 2015 tarihli kararıyla iptal edilmiştir. Bu nedenle böyle bir tören artık suç değildir; ancak hukuki bir evlilik de oluşturmaz.

Yabancıların Türkiye'de evlenebileceği yollar aşağıdaki tabloda özetlenmiştir.

Türkiye'de yabancıların evlenme seçenekleri (Ekim 2026)

Konsolosluk yolu herkese açık değildir. Bu imkân yalnızca aynı uyruklu iki yabancı ve millî kanunlarının buna izin vermesi hâlinde vardır. Bu yazı, Türkiye'de kıyılan nikâhı anlatır; yurt dışında boşanma kararının Türkiye'de tanınması ayrı bir konudur.

Türkiye'de evlenecek yabancılar için hangi şartlar belirleyicidir?

Türkiye'de evlenmenin temel şartları (Türk Medeni Kanunu ve Evlendirme Yönetmeliği, Ekim 2026 itibarıyla)

Dosyada sonucu belirleyen olgular şunlardır:

• yabancının başvuru ve nikâh gününde yasal kalışı,
• evlenme ehliyet belgesinin hangi makamdan alındığı,
• belgenin apostil veya konsolosluk onayı taşıyıp taşımadığı,
• belgeler arasındaki ad ve doğum tarihi uyumu,
• önceki evliliğin nasıl sona erdiği ve kayda geçip geçmediği,
• kadın için 300 günlük sürenin dolup dolmadığı,
• tarafların Türkçe bilip bilmediği.

Aynı uyruktan iki çiftin dosyası, bu olgulardan biri farklıysa farklı sonuçlanabilir.

Türkiye'de evlenmek için ikamet izni şart mı?

Hayır, Türkiye'de evlenmek için ikamet izni şart değildir; yabancının ülkede yasal kalış hakkı bulunması gerekir. Vize, vize muafiyeti veya ikamet izni bu hakkı sağlar. Kalış süresi dolmuş, yani vize ihlali durumundaki yabancının evlenme başvurusu alınmaz.

Bu uygulama, Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün Haziran 2024'te evlendirme memurluklarına gönderdiği yazıya dayanır. Yazıda başvurunun, yabancının geçerli pasaportu ve yasal kalış hakkı varsa alınması istenmiştir. Genel Müdürlük aynı günkü açıklamasında mevzuatta bir değişiklik yapılmadığını, yasal bulunmanın zaten ispat edilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Bazı yabancı haber sitelerinde bu yazı "ikamet izni zorunlu oldu" diye aktarılmıştır. Bu aktarım doğru değildir. Turistik vizeyle veya vize muafiyetiyle Türkiye'de bulunan yabancı da evlenebilir. Uygulamada belediyeler, kalış süresinin nikâh gününü de kapsamasını aramaktadır. Bu nedenle nikâh tarihi, kalış süresine göre seçilmelidir.

Evlenme ehliyet belgesi nedir ve ne kadar geçerlidir?

Evlenme ehliyet belgesi, yabancının kendi hukukuna göre evlenmesine engel bulunmadığını gösteren resmî belgedir; halk arasında "bekârlık belgesi" de denir. Belgede kişinin adı, soyadı, anne ve baba adı, doğum tarihi ve evlenmesine engel bir durum olup olmadığı yer almalıdır. Belgenin yabancının kendi devlet makamlarından bizzat alınması esastır.

Evlenme dosyası, ehliyet belgesinin düzenlendiği tarihten itibaren 6 ay geçerlidir; bu sürede nikâh kıyılmazsa dosya iptal edilir. Belge çok erken alınırsa, nikâhtan önce yenisi gerekebilir. Uygulamada belediyeler belgenin de son 6 ay içinde alınmış olmasını istemektedir.

Yabancı belgelere apostil mi, konsolosluk onayı mı gerekir?

Gereken onay, belgenin alındığı yere göre değişir:

• Lahey Apostil Sözleşmesi'ne taraf ülkeden alınan belge: apostil şerhi ve Türkiye'de noter onaylı Türkçe tercüme,
• Sözleşmeye taraf olmayan ülkeden alınan belge: o ülkedeki Türk dış temsilciliğinin onayı ve tercüme,
• Yabancının Türkiye'deki konsolosluğundan alınan belge: konsolosluk İstanbul'daysa İstanbul Valiliği, Ankara'daysa Dışişleri Bakanlığı onayı,
• Uluslararası sözleşmeye göre düzenlenmiş çok dilli belge: başka bir onay işlemi gerekmez.

Yanlış makamdan alınan onay, belgeyi kullanılamaz hâle getirir ve süreyi yeniden başlatır.

Evlilik sağlık raporu yabancılar için nasıl alınır?

Sağlık raporu olmadan Türkiye'de evlenme yapılamaz; rapor Türkiye'deki bir hekimden alınır. 19 Mayıs 2026 tarihli Sağlık Raporları Yönetmeliği ile evlilik öncesi sağlık raporu elektronik sisteme taşınmıştır. Eş adayları birlikte başvurur; başvuru ve onam formları Sağlık Bakanlığının elektronik sistemi üzerinden doldurulur.

Muayene her aday için ayrı yapılır; laboratuvar ve gerektiğinde görüntüleme tetkikleri uygulanır. Danışmanlık ise çifte birlikte verilir. Sonuçlarda sorun yoksa rapor, yeniden başvuru gerekmeden elektronik ortamda onaylanır.

Yurt dışından getirilen bir sağlık raporu, kural olarak bu raporun yerine geçmez. Uygulamada belediyeler raporun son 6 ay içinde alınmış olmasını istemektedir. Muayene ve tahlil süresi, nikâh takvimi kurulurken ayrıca hesaba katılmalıdır. Raporda tanı veya laboratuvar sonucu gibi ek bilgi yer almaz; kişisel sağlık bilgileri hukuk bürosuyla paylaşılması gereken bir belge değildir.

Yurt dışında boşanan yabancı Türkiye'de evlenebilir mi?

Evet, yurt dışında boşanan yabancı Türkiye'de evlenebilir; ancak önceki evliliğin sona erdiğini ispat etmek zorundadır (Türk Medeni Kanunu m. 130). Bu ispat, kural olarak yabancının kendi devletinden aldığı ve medeni hâlini "boşanmış" gösteren ehliyet belgesiyle yapılır.

Önceki evlilik Türk nüfus kütüğünde kayıtlıysa durum değişir. Örneğin kişi daha önce bir Türk vatandaşıyla evlenmişse, yabancı boşanma kararı Türk kaydına işlenmeden yeni nikâh kıyılamaz. Bu karar, Nüfus Hizmetleri Kanunu m. 27/A uyarınca nüfus müdürlüğünde tescil ettirilebilir. Şartlar sağlanmazsa mahkemede tanıma davası açılır.

Yurt dışındaki boşanma tanınmadan yapılan evlilik: Yargıtay ne dedi?

Nikâhta tanık, tercüman ve vekâlet kuralları nelerdir?

Nikâh, her iki tarafın bizzat hazır bulunmasıyla ve en az 2 tanık önünde kıyılır; vekâletle nikâh kıyılamaz (Evlendirme Yönetmeliği m. 27). Buna karşılık evlenme başvurusu, özel vekâletnameyle atanan bir vekil aracılığıyla yapılabilir. Yurt dışındaki çift, hazırlığı vekil eliyle yürütüp nikâh günü gelebilir.

Tanığın ergin olması, ayırt etme gücüne sahip olması ve tanıklık ettiği kişiyi tanıması gerekir. Yönetmelik tanığın uyruğu için bir şart koymaz; yabancı tanık da olabilir. Uygulamada evlendirme daireleri, evlenecek kişilerin anne ve babasını tanık olarak kabul etmemektedir.

Türkçe bilmeyen yabancı için tercüman zorunludur ve tercümanı taraflar getirir. Tercümanın, Türkiye'nin tanıdığı bir devletin birinci resmî dilini bilmesi gerekir. Uygulamada belediyeler yeminli tercüman istemektedir. Bazı belediyeler, taraflardan biri Türkçe biliyorsa tercümanı yalnızca nikâhta, ikisi de bilmiyorsa başvuruda da istemektedir.

Yabancıların Türkiye'de evlenme kuralları uyruğa göre değişir mi?

Evet, belgenin nereden alınacağı ve nasıl onaylanacağı uyruğa göre değişir. Temel kural her uyruk için aynıdır; fark, yabancının devletinin hangi belgeyi düzenlediği ve Apostil Sözleşmesi'ne taraf olup olmadığıdır. Aşağıdaki örnekler bu farkın uygulamadaki etkisini gösterir.

• İran vatandaşları: Uygulamada İran'dan getirilen evlenme ehliyet belgeleri kabul edilmemektedir. Belgenin İran'ın Türkiye'deki konsolosluğundan alınması ve valilik onayından geçirilmesi gerekir. İran, Apostil Sözleşmesi'ne taraf değildir.
• Mülteciler ve geçici koruma altındakiler: Kendi devletlerinden belge alamayanlar için evlenme ehliyet belgesini il göç idaresi müdürlüğü düzenler (Evlendirme Yönetmeliği m. 13).
• Çok dilli belge düzenleyen ülkeler: Almanya, Avusturya ve Hollanda gibi ülkelerin çok dilli belgeleri başka bir onay olmadan kabul edilir.
• Birleşik Krallık vatandaşları: Birleşik Krallık temsilcilikleri klasik bekârlık belgesi yerine yeminli bir medeni hâl beyanı (Affidavit of Marital Status) usulü uygulamaktadır.

Güncel kural için yabancının kendi konsolosluğunun ve nikâhın kıyılacağı belediyenin listesi esas alınmalıdır.

Yabancıların Türkiye'de evlenmesi hakkında 5 yanlış bilinen

Türkiye'de yapılan evlilik yurt dışında nasıl kullanılır?

Nikâhtan sonra çifte aile cüzdanı verilir; istenirse çok dilli evlenme belgesi de düzenlenir. Uygulamada "Formül B" diye anılan bu belge, birçok ülkede tercümeye gerek kalmadan kullanılır. Yabancı eşin ülkesi evliliği kendi kayıtlarına işlemek için ayrıca bildirim veya apostil isteyebilir.

Türkiye'de düzenlenen evlilik belgesine apostil şerhi, valilik veya kaymakamlık tarafından verilir. Apostil, yalnızca belgenin resmî kaynağını doğrular; evliliğin o ülkede tanınması kendi kurallarına bağlıdır. Apostil Sözleşmesi'ne taraf olmayan ülkelerde ise belge, o ülkenin Türkiye'deki temsilciliğinde ayrıca onaylatılır.

Ad değişikliği planlanıyorsa pasaport, ikamet kartı ve diğer kayıtların güncellenme sırası önceden belirlenmelidir. Farklı belgelerde farklı adların bulunması, sonraki ikamet ve vatandaşlık başvurularını zorlaştırır.

Türk vatandaşıyla evlilik ikamet izni ve vatandaşlık sağlar mı?

Hayır, evlilik ikamet iznini veya vatandaşlığı kendiliğinden sağlamaz; her ikisi ayrı başvurudur. Yabancı eş, Türk vatandaşı eşine bağlı olarak aile ikamet izni için ayrıca başvurur. Bu izin her defasında en fazla 3 yıl için verilebilir.

Vatandaşlık için en az 3 yıldır evli olmak ve evliliğin devam etmesi gerekir (5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu m. 16). Başvuruda aile birliği içinde yaşama, evlilikle bağdaşmayan faaliyette bulunmama ve kamu düzeni engeli olmaması aranır. İdare, evliliğin gerçek olup olmadığını da araştırır; süre şartını sağlamak onayı garanti etmez.

Evlilik, vize ihlalini veya giriş yasağını da ortadan kaldırmaz. Bu sorunlardan biri varsa, nikâh tarihinden önce ayrıca ele alınmalıdır.

Uluslararası çiftlerde mal rejimi hangi hukuka tabidir?

Uluslararası çiftler, evlenme anındaki mutad meskenlerinin, yani yerleşik olarak yaşadıkları ülkenin, veya millî hukuklarından birinin hukukunu mal rejimi için açıkça seçebilir (MÖHUK m. 15). Seçim yapılmazsa müşterek millî hukuk, o da yoksa müşterek mutad mesken hukuku uygulanır. Hiçbiri yoksa Türk hukuku uygulanır.

Türk hukukunda yasal mal rejimi, edinilmiş mallara katılmadır. Eşler başka bir rejimi, noterde düzenlenen veya onaylanan mal rejimi sözleşmesiyle seçebilir. Seçimlik rejim, evlenme başvurusu sırasında evlendirme memurluğuna da bildirilebilir.

Taşınmazların tasfiyesinde ise taşınmazın bulunduğu ülkenin hukuku uygulanır. Türkiye'de taşınmazı, şirket payı veya mirası olan çiftler için bu seçim nikâhtan önce değerlendirilmelidir. Yurt dışında imzalanmış bir evlilik sözleşmesinin Türkiye'de aynı sonucu doğuracağı da varsayılmamalıdır.

Yabancıların Türkiye'de evlenmesinde hangi belgeler önem taşır?

Belirleyici olan belge sayısı değil, her belgenin doğru makamdan alınmış ve onaylanmış olmasıdır. Uygulamada sorunların büyük kısmı evlenme ehliyet belgesinde çıkar.

Kimlik ve yasal kalışa ilişkin belgeler:

• geçerli pasaport ve noter onaylı Türkçe tercümesi,
• vize, vize muafiyeti veya ikamet izni gösteren belge,
• Türk vatandaşı eş için kimlik kartı.

Evlenme ehliyetine ilişkin belgeler:

• evlenme ehliyet belgesi,
• belgede anne ve baba adı yoksa doğum belgesi,
• apostil, konsolosluk onayı veya valilik onayı.

Önceki evliliğe ilişkin belgeler:

• kesinleşmiş boşanma kararı veya eski eşin ölüm belgesi,
• gerekiyorsa tescil veya tanıma kararı,
• kadın için bekleme süresinin kaldırılmasına dair mahkeme kararı.

Nikâh başvurusuna ilişkin belgeler:

• evlilik sağlık raporu,
• son 6 ay içinde çekilmiş vesikalık fotoğraflar,
• gerekiyorsa özel vekâletname.

Bu belgelerin hepsi her dosyada gerekmez. Hangi belgenin gerekeceği, uyruk ve önceki evlilik bilgisiyle belirlenir.

Sonuç: Türkiye'de evlilikte önce belgenin kaynağı kontrol edilmelidir

Türkiye'de evlilik, resmî nikâh ve doğru hazırlanmış bir dosyayla kurulur. Aynı uyruktan iki çiftin süreci, belgenin alındığı makam, onay zinciri veya önceki evliliğin kaydı yüzünden farklı ilerleyebilir. Bu nedenle nikâh tarihi ve seyahat planı, belgeler kontrol edildikten sonra kesinleştirilmelidir.